Doğduğun Çamur, Çiçek Açmanı Engellemesin. En Güçlü Çiçekler… Yıkıntıların Arasında Büyür.
Bugünkü derlemeyi
Başlıktaki sözleri sarf eden
Bir kadını hakkında
Eğer onun gibi daha fazla kadın olsaydı
Dünya çok farklı olurdu…
Ve belki biraz daha fazla
Mecburiyetten öğrendim
Başta bir sanat değildi
Duaların yankısı kumaşların hışırtısına karışıyordu.
Rahibeler bana dikiş dikmeyi öğretti.
“Senin düzgün bir hayatın olsun diye Gabrielle,” derlerdi
Düzgün kesilmemiş kumaşı
Ama ben düzgün bir hayat istemedim.
“Düzgün mü?
Ne demek bu?
Sessiz yaşayıp temiz kalmak mı?”
Rahibe Bernadette gözleriyle
“Bu, sokağa geri dönmemek demek,” dedi.
Ama benim kafamda başka bir fikir çoktan filizlenmişti
Yetimhaneden sadece hayatta kalmak için çıkmak istemiyordum.
Uçmak istiyordum.
Her iğne darbesi
Kendimi var edişimdi.
Sessizce dikiyordum ama
İçimde çığlık atıyordum.
Kimse benim yerime karar veremezdi.
Sonunda Chanel
Taşra Fransa'sının sunduğundan
Şarkıcı olma umuduyla
Coco lakabını aldı
Bu lakap kalıcı oldu.
Ancak ismin nasıl ortaya çıktığına dair
Bir makalede Chanel
Fransızcada "bakımlı kadın" anlamına
Bir gün
Bir müşteri kibirli bir tonla şöyle dedi:
“Bunu siz mi yaptınız?
Ama çok zarif…
Paris’ten geldi sanmıştım.”
“Öyle,” dedim gülümseyerek.
“Çünkü ben de Paris’im…
Sadece henüz farkında değilsiniz.”
Her kuralsız biçilen elbiseyle
Olmak istediğim kadına biraz daha yaklaşıyordum.
Özgür.
Zarif.
Korsesiz, izinsiz, korkusuz.
Tüm kadınların saçlarını uzun bıraktığı bir dönemde
Saçımı kestim.
“Erkek gibi olmuşsun,” dedi bir arkadaşım
Dehşetle.
“Hayır.
Ben gibi olmuşum,” dedim.
Ve kendimi sevdim.
Ama asla boyun eğen biri demediler.
Savaşların her şeyi yerle bir ettiğini gördüm.
Dükkanlarımın İşgal sırasında kapandığını yaşadım.
Chanel bitti.
Onun devri geçti. diyenleri duydum.
Ama beni tanımıyorlardı.
Herkes unuttu sanarken
Ve onlara hâlâ tarih yazabileceğimi kanıtladım.
Ben sadece bir marka değildim.
Ben bir fikirdim.
Uyuma karşı ilan edilmiş bir savaş.
Chanel No. 5 mi?
Evet, dünyanın en ünlü parfümü olduğu söylenir.
Ama benim gerçek özüm başka yerdeydi.
“Cesaret neye benzer?” diye sormuştu
Bir gün genç bir tasarımcı.
“Vazgeçmemeye,” demiştim.
“Yaraları olan bir parfüme.”
Ve yetimhanedeki yatağında ağlayan o küçük kıza
Bir şey söyleyebilseydim
Şöyle derdim:
Zamanı sürdürmenin bir yolunu bulur.
İki zaman arasında var olurlar
Geçmişin kapsamlı bir kaydını tutarken
Aynı zamanda onu gelecek için özenle saklarlar.
Çoğu zaman
Geçmişte olanlar üzerinde düşünür
Böyle bir olayın gerçekleşmiş olabileceğini hayal etmekte zorlanırız.
Arşivler
İşte tam da bu gibi durumlarda kendilerini en faydalı şekilde gösterirler
İlk parfümü N°5'i yaratırken
1971 yılı başlarken
Coco Gabrielle Chanel 87 yaşında
Yorgun ve hastaydı.
Her zamanki gibi bahar kataloğunu
Hazırlama rutinini sürdürdü.
9 Ocak Cumartesi öğleden sonra
Uzun bir araba yolculuğuna çıkmıştı.
Kısa süre sonra
Kendini kötü hissedince erken yattı.
Hizmetçisine son sözlerini söyledi:
"Görüyorsun, İşte böyle ölüyorsun."
10 Ocak 1971 Pazar günü
30 yıldan fazla bir süredir
İkamet ettiği Ritz Oteli'nde vefat etti.
Bu gün 55 yıl oldu
Aramızdan ayrılalı
Tarık Başçıl _ 10 Ocak 2026
Not:
Kırmızı yazılı kelime gördüğünüzde tıklar iseniz
Sizi "Vikipedi" e yönlendirir
Onun hakkında daha fazla bilgiye ulaşmış olursunuz
★★★★★★★★★★★
Gabrielle Chanel ve köpeği Gigot
La Pausa'da, 1930
Eğer onun gibi daha fazla kadın olsaydı
Dünya çok farklı olurdu…
Ve belki biraz daha fazla
Kadınlar saygı kazanmış olurdu.
"Dikiş dikmeyi kimse öğretmedi bana
"Dikiş dikmeyi kimse öğretmedi bana
Biliyor musun?
Mecburiyetten öğrendim
Başta bir sanat değildi
Bu hayatta kalmaktı.”
Yoksulluk içinde doğdum.
Annem ben on iki yaşındayken öldü.
Babam
O korkak adam
Sanki hiç var olmamışız gibi
Yoksulluk içinde doğdum.
Annem ben on iki yaşındayken öldü.
Babam
O korkak adam
Sanki hiç var olmamışız gibi
Bizi terk etti.
★★★★★★★★★★★
Sonunda gri ve soğuk bir yetimhanede buldum kendimi
Rahibeler bana dikiş dikmeyi öğretti.
“Senin düzgün bir hayatın olsun diye Gabrielle,” derlerdi
Düzgün kesilmemiş kumaşı
İşaret ederek.
Ama ben düzgün bir hayat istemedim.
“Düzgün mü?
Ne demek bu?
Sessiz yaşayıp temiz kalmak mı?”
diye sordum bir gün.
★★★★★★★★★★★
Rahibe Bernadette gözleriyle
Beni delip geçti.
“Bu, sokağa geri dönmemek demek,” dedi.
Ama benim kafamda başka bir fikir çoktan filizlenmişti
Yetimhaneden sadece hayatta kalmak için çıkmak istemiyordum.
Uçmak istiyordum.
Her iğne darbesi
Kendimi var edişimdi.
Sessizce dikiyordum ama
İçimde çığlık atıyordum.
Kimse benim yerime karar veremezdi.
Sonunda Chanel
Taşra Fransa'sının sunduğundan
Daha fazlasını arzulamaya başladı
★★★★★★★★★★★
Moulins'e kaçtı.
Şarkıcı olarak kariyeri kısa sürdü
Ancak efsaneye göre
Şarkıcı olarak kariyeri kısa sürdü
Ancak efsaneye göre
Şarkıcılık yaptığı dönemde
Coco lakabını aldı
Bu lakap kalıcı oldu.
Ancak ismin nasıl ortaya çıktığına dair
Birçok spekülasyon var
Bir makalede Chanel
Fransızcada "bakımlı kadın" anlamına
Gelen "Cocotte" kelimesinin kısaltılmış
Hali olduğunu söylüyor.
★★★★★★★★★★★
Yıllar sonra
İlk şapkalarımı satmaya başladığımda insanlar alay etti.
“Kadın başına dükkan mı?
Ne saçmalık!”
“Seyyar satıcının kızı tasarımcı olmak istiyor
Ne küstahlık!”
Kiminle karşı karşıya olduklarını bilmiyorlardı.
“Kadın başına dükkan mı?
Ne saçmalık!”
“Seyyar satıcının kızı tasarımcı olmak istiyor
Ne küstahlık!”
Kiminle karşı karşıya olduklarını bilmiyorlardı.
Bir gün
Bir müşteri kibirli bir tonla şöyle dedi:
“Bunu siz mi yaptınız?
Ama çok zarif…
Paris’ten geldi sanmıştım.”
“Öyle,” dedim gülümseyerek.
“Çünkü ben de Paris’im…
Sadece henüz farkında değilsiniz.”
★★★★★★★★★★★
Her satılan şapkayla
Olmak istediğim kadına biraz daha yaklaşıyordum.
Özgür.
Zarif.
Korsesiz, izinsiz, korkusuz.
Tüm kadınların saçlarını uzun bıraktığı bir dönemde
Saçımı kestim.
“Erkek gibi olmuşsun,” dedi bir arkadaşım
Dehşetle.
“Hayır.
Ben gibi olmuşum,” dedim.
Ve kendimi sevdim.
★★★★★★★★★★★
Bana asi, küstah, hatta bayağı dediler.
Savaşların her şeyi yerle bir ettiğini gördüm.
Dükkanlarımın İşgal sırasında kapandığını yaşadım.
Chanel bitti.
Onun devri geçti. diyenleri duydum.
Ama beni tanımıyorlardı.
Herkes unuttu sanarken
Paris’e döndüm
Ve onlara hâlâ tarih yazabileceğimi kanıtladım.
Ben sadece bir marka değildim.
Ben bir fikirdim.
Uyuma karşı ilan edilmiş bir savaş.
★★★★★★★★★★★
Evet, dünyanın en ünlü parfümü olduğu söylenir.
Ama benim gerçek özüm başka yerdeydi.
“Cesaret neye benzer?” diye sormuştu
Bir gün genç bir tasarımcı.
“Vazgeçmemeye,” demiştim.
“Yaraları olan bir parfüme.”
Ve yetimhanedeki yatağında ağlayan o küçük kıza
Bir şey söyleyebilseydim
Şöyle derdim:
Doğduğun Çamur
Çiçek Açmanı Engellemesin.
En Güçlü Çiçekler
Yıkıntıların Arasında Büyür.
★★★★★★★★★★★
Arşivler
İki zaman arasında var olurlar
Geçmişin kapsamlı bir kaydını tutarken
Aynı zamanda onu gelecek için özenle saklarlar.
Çoğu zaman
Geçmişte olanlar üzerinde düşünür
Böyle bir olayın gerçekleşmiş olabileceğini hayal etmekte zorlanırız.
Arşivler
İşte tam da bu gibi durumlarda kendilerini en faydalı şekilde gösterirler
★★★★★★★★★★★
Gabrielle Chanel
Moda Manifestosunun Doğası da Budur
Coco Chanel Bir Efsanedir, Efsaneydi
Her Zaman Efsane Olmaya Devam Edecek
İlk parfümü N°5'i yaratırken
Gabrielle Chanel çeşitli
Çalışma örnekleri arasında
Seçim yapmak zorunda kaldı
Kararı kendisine sunulan beşinci örnek oldu.
”Ona ne isim vermeliyiz?” sorusunu:
”Yılın beşincinci ayında
5 Mayıs'ta beş elbiseden oluşan koleksiyonumu sunacağım.
Bu nedenle taşıdığı numarayı vereceğiz
5 bize şans getirecek.”
★★★★★★★★★★★
Blog dan Daha Farklı
Derlemeye Ulaşmak İçin
Aşağıdaki Link Adresine
Tıklayabilirsiniz
"Yeri doldurulamaz olmak için her zaman farklı olmalısınız."
YanıtlaSilSözünün sahibidir.
(Çanakkale Ayşe Demir)
Bazı insanlar
YanıtlaSilLüksü yoksulluğun tersi olarak düşünüyor.
Halbuki lüks bayağılığın tersidir.
(Antalya Hasan Ulu)
Hayat hikayesini anlatan filmlerden 2009 yapımı Coco Avant Chanel'den çok
YanıtlaSil2008 yapımı televizyon filmi olan Coco Chanel'i izlemenizi tavsiye ederim.
(Fransa Meral Sivri)
Faşist yatakçısı, Metres.
YanıtlaSilKapitalizmin en iğrenç buluşlarından biri olan modanın yaratıcılarından.
(İngiltere Metin Demir)
Chanel için çocukluğu her zaman utanç kaynağı olmuştu.
YanıtlaSilHatta bu yüzden annesi öldüğünde
Babasının servetini aramak için Amerika' ya gittiği gibi hikayeler anlatmıştır.
(Ankara Cihan Yalın)
Hayat hikayesini izledikten sonra
YanıtlaSilBütün metreslerin neden butik açma sevdası olduğunu daha iyi anladığım filmdir.
(Bursa Kemal Düzgün)
Salvador Dali’nin ona bakıp daldığında
YanıtlaSilKendi sigarasını yakmayı unutturan kadın.
(Zonguldak Zafer Duman)
Güç
YanıtlaSilİnsanın başarısızlıklarıyla oluşur
Başarılarıyla değil.
(Veli Keskin)
Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarında
YanıtlaSilTürk Silahlı Kuvvetleri'nin üniforma tasarımını yapmış olan modacı.
(Bolu Hanifi Keleş)
Coco, kendi stilini yaratarak adeta devrim yapmıştır.
YanıtlaSil(İstanbul Hülya Zarif)
Zamanında kadınları erkekler gibi giydirmiş
YanıtlaSilŞimdi ise modacılar erkekleri kadın gibi giydirmeye başladı.
(Yozgat Hulusi Aydın)
İsmi Time Dergisinde
YanıtlaSil‘Yüzyılın en önemli 100 kişisi’ listesinde de
Geçen fransız moda tasarımcısı olan Coco Chanel
(Muğla Jale Şoray)
Nedense kadınlar için ilk kez pantolon tasarlamış olması
YanıtlaSil2. dünya savaşı sırasında Nazi casusluğu yapmış olmasından daha fazla önemsenen modacı.
(Aksaray Ahmet Saygın)
Hayatı, 20. yüzyılın en çarpıcı başarı hikayelerinden biridir.
YanıtlaSilBugüne ulaşan cümlelerine bakınca
Zekasının da yetenekleri kadar muhteşem olduğunu düşünürüm.
Pek çok açıdan ilham verici bir karakter.
(Almanya Füsun Kalın)
Paris Alman işgalinden kurtulduktan sonra
YanıtlaSilAmerikan askerlerinin Chanel no.5 satın almak için
Rue Cambon'daki butiğinin önünde sıraya girdiği efsanevi modacı.
(Eskişehir Yasin Parlak)
Tasarımları için "Chanel Modası" tabirinin kullanmasından hoşlanmazdı.
YanıtlaSilTek hedefi "Chanel Tarzı"nı yaratmaktı.
"Modanın modası geçer, Tarzın ise asla..." demişti...
(İzmir Batıkan Güney)
Ömrünün son yıllarında yanında hiç kimse kalmamıştı.
YanıtlaSilGeceleri uyku ilaçları ile uyuyabiliyordu.
Aşık olduğu adamları genç yaşta kaybetmiş,
Hiç evlenmemiş
Geçip giden onca başarılı yılın ardından;
"Eskiden tek önemli şeyin Kendi hayatımı kazanmak için Çalışmak olduğunu sanırdım.
Ama yanılmışım. Şimdi milyonlarımla yalnızım..." demişti...
(İzmir Batıkan Güney)
"Erkeklerin çocuk olduğunu bildiğiniz sürece her şeyi biliyorsunuz demektir." diyen kadın
YanıtlaSil(Sakarya Neşe Demirel)
İlginç şapka tasarımları ile de modaya önemli katkıda bulunan şahsiyet
YanıtlaSil(Hollanda Melda Kaya)
“Parfüm bir kadının vazgeçilmez aksesuarıdır. birisi yanından uzaklaştığında, hatta yaşamından gittiğinde, ardında bırakabileceği en önemli izdir.” sözünün sahibi.
YanıtlaSil(Fransa Erdal Bilgiç)
Kendi kıyafet tasarımlarında "Yeşil Rengi" hiç kullanmamış.
YanıtlaSil(Anamur Huzur Aydın)
İlk mini eteğini de bulan kadındır
YanıtlaSil(Kütahya Mustafa Aker)
"Görünüş değil, Öz.
YanıtlaSilPara değil, Eğitim.
Kıyafetler değil, Klas." demiştir.
(Sakarya Bülent Yarkın)
Chanel en beğendiğim sözü;
YanıtlaSil"Para Sadece Bir Harçlıktır" demiştir.
(Samsun Mehmet Öz)
"Bir kadın kötü giyinmişse "Kıyafetini" fark ederiz
YanıtlaSilFakat kusursuz giyinmişse kadının "Kendisini" fark ederiz."
(Kuşadası Dilan Uysal)
Asıl adı Gabrielle Bonheur Chanel.
YanıtlaSil"Bonheur", Fransızca' da “Mutluluk” demek.
Ama onun çocukluğu bu kelimenin zıddıydı.
(Fransa Aslı Küçük)
2. Dünya savaşında
YanıtlaSilÖnüne gelen bütün Nazilerle yatarak
Servetine servet katan bir kadın
(Çorum Harun Alptekin)
Coco Chanel’in klasik parfümüdür.
YanıtlaSilKaranfil
Portakal
Ve Gül yağının harmanlanmasıyla yapılan bir karışımdır
(İstanbul Cengiz Akça)