Yarın Anneler Günü




Yarın Anneler Günü 
Benim gibi çoğu kişi Anne veya Ana kelimesi Türkçe mi?
Diye sorgulamış olabilir.

Bunu hakkında bir derleme 


Tarık Başçıl  _    7 Mayıs 2011

Not: 
Kırmızı yazılı kelime gördüğünüzde tıklar iseniz
Sizi "Vikipedi" e yönlendirir
Onun hakkında daha fazla bilgiye ulaşmış olursunuz

★★★★★★★
 

İlk bakışta bir kelimede "A" ve "E" kullanıyorsa
Türkçe olmaması lazım.

Türkçede büyük ünlü uyumu kuralına göre
Bir kelime kalın ünlülerle (a, ı, o, u) başlamışsa kalınla

İnce ünlülerle (e, i, ö, ü) başlamışsa inceyle devam eder. 

Ancak
Türkçe kökenli veya Türkçeleşmiş birçok kelimede 
"a" ve "e" sesleri yan yana veya farklı hecelerde bir arada kullanılabilir.

Örnek;
Anne, Kalem, Haber, Tane, Kader, Maden, Kare, Gazete, Ateş, Kale vs. gibi

★★★★★★★
 

Önce Uzun Uzadıya Okumak İstemenlere 
Baştan Yazayım

Anne / Ana Kelimesi Türkçe değildir.
Anadolu da Yaşayan Hitit dilinde Annas'dan Gelmektedir.


İlk Ana Kelimesi Mani dini  Kabul eden 
Uygur Türklerinin Bıraktığı Yazıtlarında Ana Kelimesi Geçmektedir.


Bu da Hitit Anadolusun dan 
Uygurlara Geçmiş Olması Olasıdır.

Eski Türkçe ise "An" Köküyle Başlayan Kelimler "Eril" ( Erkeği Belirtir )

Eski Türkçe'de
An Köküyle Başlayan 
Bir Çok Kelimelerden Türetilmiş Erkek isimlerine 
Bir kaç Örnek;

Anuk (Ahmak, Sersem, Akılsız, Dangalak, Angıt )

Angış (Cinsiyet: Erkek - Anı, Hatıra)

Andarıman ( Eski Türkçe Erkek Adı )

Anbazuk (Eski Türkçe Erkek Adı - örnek cümle Osetya Kralları Bazuk ve Anbazuk ile ittifak kurdular ).

★★★★★★★
 


Buna Karşılık Hititçe'deki "An" Kökünden Türetilmiş Sözcükler "Dişil"dir.

An Köküyle Başlayan Bir Çok Sözcük 
Doğurma - Dişilik Gibi Anlamlar Taşır.

Örnek Hititçe An Köküyle Başlayan Kelimeler;


Annitalvatar ( Çocuk Doğurma Gücü )

Anniyatar ( Analık )

Annavalans ( Üvey Anne )

Annaç ( Anaç – Doğurgan )

★★★★★★★
 

Hint - Avrupa Dilleri nde ise Doğurucu Kelimesi ise "Ma" İle Başlar

Sanskritçe : Mâtâr

Farsça : Mâder

Latince : Mater

Almanca : Muoter

İtalyanca : Madre

Eski İrlanda : Mâthir


★★★★★★★
 

Eski Türkçede ise Ög / Ök Kelimesi 
Ana / Anne Anlamında Kullanıldı.

Bunu Destekleyen En Önemli Kelime de

Ög / Ök
Kelimesinin Sonuna 
"süz" yokluk eki aldığında 

Ögsüz / Öksüz Olmuştur
Yani Annesiz ( Anasız )

Ögey / Ügey ( Üvey ) Kelimesi de örnek gösteriliyor ama
Ey kelimesi dil bilimciler tarafından Kabul görmüyor.

Bu Kelimenin Moğolca dan Geçtiği daha mantıklı çünkü
Moğolca
ügei ( Yok, Hayır ) kelimesidir.

★★★★★★★
 

Eski Türkçe Yazıtlarda
“ Ögüm Elbilge Xatunıg ” 

Şimdiki Anlamı “ Annem Elbilge Hatun ”

“ Ögüm xatun, ulayu öglerim, ekelerim ” 

Şimdiki Anlamı “ Hatun annem, üvey annelerim, ablalarım ”

“ Ög teηri ” Şimdiki Anlamı “ Ana Tanrıça ”

Turfan Türkçesinde 
“ Kişi oglı öge kelmez ” 

Şimdiki Anlamı “İnsanoğlu anasına geri gelmez”

★★★★★★★
 


Son Olarak da
Bir Tez ( Düşünce ) de Hitit Bebeklerin Ağlamalarını ;

Hınngaaa
Ingaaa
Gaaa
Angaaa


Anne Sözcüğü Bir Yansımasıdır diyen Bir Düşünce


Anne Sözcüğü Bebeğin Yardım İsteğinin
Çığlığının Yansımasıdır.

Her Anne Deyişinde
Örtülü Bir Destek İhtiyacı Yaşıyor


Böyle Bir Bağıntı Kuruyor ( Doğrulanış Bir Düşünce Değil )

★★★★★★★


Blog dan Daha Farklı 
Derlemeye Ulaşmak İçin 

Aşağıdaki Link Adresine
Tıklayabilirsiniz 


Yorumlar

  1. Tarık Hocam

    Bu yazınızı 2011 de Anneler Gününden 1 gün önce yayınlamışsınız
    Tekrar yayınladınız
    10 sene sonra da yayınlasanız
    Okuma aynı keyfi verir

    An ön ekin Türkçede Erkekle ilgili olması bilgisi bile müthiş
    Emeklerinize Sağlık
    (İstanbul Öykü Şoray)

    YanıtlaSil
  2. Merhaba Tarık Bey

    Ne kadar güzel bilgiler aktarıyorsunuz bizler
    Çok Teşekkür Ederiz
    Sevgi ile kalınız
    (Çanakkale Duygu Babacan)

    YanıtlaSil
  3. Anne veya Ana
    Nasıl adlanırsa atlansın
    Aşırı sevgi dolu, şefkatli, inanılmaz fedakar, özgüveni yüksek, çalışkan, azimli, sorumluluk sahibi, güçlü sezgileri olan kişiliktir.
    (Bartın Esin Koç)

    YanıtlaSil
  4. Adı ne olursa olsun
    İnsan felsefesine karşın
    Hiçbir karşılık beklemeden sizi seven insan. t

    Tabii kız çocuklar için de
    En samimi arkadaştır.
    (Bursa Mehtap Engin)

    YanıtlaSil
  5. Parasız erkeği sadece annesi sever tespitindeki kadın kişisidir.
    (Ankara Hakkı Tüfekçi)

    YanıtlaSil
  6. Bir cennet tasviri düşün deseler
    Ben Annemin Yüzünü tasvir ederdim
    (Almanya Keziban Kuzu)

    YanıtlaSil
  7. anne girdin düşüme.
    yorganın olsun duam;
    mezarında üşüme.

    anlamam, anlatamam.
    düşen düştü peşime,
    artık vadeler tamam...
    (Necip Fazıl Kısakürek)
    (Yozgat Tuğrul Alp)

    YanıtlaSil
  8. Annen ölünce çocukluğun biter
    Bunu hiç unutmayalım
    (Eskişehir Meral Ak)

    YanıtlaSil
  9. Anne
    Dünyanın en güzel insanı demektir.
    (Bolu Hasan Ulucan)

    YanıtlaSil
  10. Eğitimli bir anneye sahip olmak hayata 1 -0 önde başlamaktır.
    (Alanya Hamdi Karalar)

    YanıtlaSil
  11. İnsanın yarısıdır; o öldüğünde yarım kalırsınız.
    (Mersin Tufan Barış)

    YanıtlaSil
  12. Anne değil de Ana öz Türkçe olarak biliyordum
    Yazıyı okuyunca öyle değilmiş
    (Gaziantep Ahmet Bozlar)

    YanıtlaSil
  13. Bu öğrenmenin sonu yok
    Her gün bir şeyler daha öğreniyoruz
    Hele sizden her hafta sonu öğrenmeye devam ediyoruz
    Emekleriniz Sağlık Tarık Hocam
    (Balıkesir Derya İnce)

    YanıtlaSil
  14. Anne veya Ana
    Dünyanın en güzel kadınlarının ortak ismi.
    (Kütahya Mustafa Çalışkan)

    YanıtlaSil
  15. Bir evde anne mutsuzsa, kimse mutlu değildir.
    (Düzce Kemal Tez)

    YanıtlaSil
  16. Ana
    İnsanın içi en çok ısıtan hatta saran sarılan kelime!!
    Sonsuz huzur...
    (Aksaray Osman Gürlek)

    YanıtlaSil
  17. Anneler
    Dünyayı cennete çeviren ya da kendisi cennete giden varlık
    Ama her koşulda sevdiklerini korur kollar, bekler, sabreder.
    (Niğde Bahar İnan)

    YanıtlaSil
  18. Sizi bu dünyada hiçbir karşılık beklemeksizin daha çok sevebilecek eşi ve benzeri olmayan tek kadın.
    (Hollanda Esra Koçak)

    YanıtlaSil
  19. Bütün dünya sırtını dönse bir kişi göğsünü gerer
    O da annedir.
    (Rusya Hakan Uzun)

    YanıtlaSil
  20. Tarık Hocam
    Nereden buluyorsun böyle güzel konular
    Hiç aklıma gelmez di
    Anne veya Ana nereden geldiği
    Şimdi ise öğrenmekle kalmadık
    Bir de Türkçe de "AN" ön ekinin Erkekler için kullanıldığın çok güzel yazmışsınız
    Emeklerinize ve Kaleminize Sağlık
    Anneler Gününüz Kutlu Olsun
    (Fransa Hüsnü Öz)

    YanıtlaSil
  21. Allah'ın melek görebilmemiz için yarattığı insan.
    (Finlandiya Yeliz Bölükbaşı)

    YanıtlaSil
  22. Direk leziz yemeklerle eşleştirilen fedakar kişi.
    (İngiltere Selahattin Kumru)

    YanıtlaSil
  23. Bir bireyin ileride nasıl bir insan olacağı konusunda en önemli kişidir.
    (İstanbul Aslı Erdem)

    YanıtlaSil
  24. en sevdiğim
    en çok kırdığım
    en çok üzdüğüm
    en çok üzüldüğüm
    sesiyle neşe bulduğum
    (Abd Ufuk Özak)

    YanıtlaSil
  25. tutunmaya yer arıyorken, toprak.
    biçare savruluyorsam, kök.
    boğuluyorsam, nefes.
    sevgiden güneş
    ve her daim, iyiki ...
    VARSIN ANNEM
    (İtalya Mustafa Bozlar)

    YanıtlaSil
  26. Anneler gözümüzün suyudur.
    (Adana Ahmet Yılmaz)

    YanıtlaSil
  27. İnsanı hiç bırakmayacak tek şey sanırım
    Huy bile gidiyor zamanla da anne daimi.
    (Kütahya Cumhur Ballı)

    YanıtlaSil
  28. Anneler bir başkadır
    Wrkek çocuksanız sevdiğiniz ilk kadındır
    Eğer kız iseniz rol model aldığınız insandır.
    (Burdur Gencay Işık)

    YanıtlaSil
  29. Oğlunun aç olup olmadığını çaktırmadan
    Onun ağzının koklayarak bilen dünyadaki tek insan
    (Samsun Mehmet Atmaca)

    YanıtlaSil
  30. Saf olmasına kızamayacağınız tek insandır.
    (Kütahya Ahmet Kuzu)

    YanıtlaSil
  31. Yolun yarısını geçsen de
    Onun için hala çocuksun
    (Trabzon Hanifi Keklikçi)

    YanıtlaSil
  32. Ana gibi yar olmaz. anlatılamayacak sevgidir.
    (Balıkesir Mira Uçak)

    YanıtlaSil
  33. Gözbebeğim. hayatta vazgeçilmezim olan tek insan
    (Sakarya Alara Sevinç)

    YanıtlaSil
  34. Bir adım ötemde olsa da
    Bir adımda yanına varabilsem diye iç geçirdiğim
    İlk dostum.
    (İzmit Delfin Kara)

    YanıtlaSil
  35. Annem öldüğü gün anladım ki
    O güne kadar "acı" sandığım her şeyin aslında içi boşmuş.
    (Belçika Talya Hasbay)

    YanıtlaSil
  36. Zeki Müren'in en güzel şarkısına ilham olan melek
    (Bursa Emel Kocatepe)

    YanıtlaSil
  37. Anne, koşulsuz ve kesintisiz sevgi kaynağı
    (Zonguldak Harun Demirci)

    YanıtlaSil
  38. Anne, insanın sevgi deyince ilk akla gelen en değerli varlığı.
    (Sinop Orhan Işık)

    YanıtlaSil
  39. Anne, insanın sevgi deyince ilk akla gelen en değerli varlığı.
    (Kars Mehmet Tan)

    YanıtlaSil
  40. Sen ne yaparsan yap seni sevendir
    O da ne yaparsa yapsın senin sevdiğindir.

    Bir de yaşlandıkça daha çok seversin
    Çünkü onu daha çok anlamaya başlarsın.
    (Erzurum Defne Yılmaz)

    YanıtlaSil
  41. 4 kişilik bir ailede 3 dilim pasta varsa
    Ben pasta sevmem diyen o kişi annedir işte.
    (Ankara Seçil Aydın)

    YanıtlaSil
  42. Anne / Ana Kelimesi Türkçe değildir.
    Anadolu da Yaşayan Hitit dilinde Annas'dan Gelmektedir."

    Tarık, böyleyse "ana"nın Türkçesi nedir?

    Baba" ya da "Papa" Hititçe bir sözcüktür, bu biliniyor. Çok ataerkil bir toplum olan Hititlerde "baba" tam bir otoriter idi. Sözü yasaydı. Papa da öyledir.
    "Ana"nın Türkçe olduğu görüşümü koruyorum.

    Bence Hititçeye Ön Türkçeden geçmiş bir sözcük olmalıfır.

    Bazı Türkçe ağızlarda "Ana" karşılığı olarak "Eje" ya da "Ece" sözcüğü de kullanılır. Bu sözcük daha çok ana yaşlanınca kullanılması artar. Torunlar kullanır.
    "Kraliçe" sözü buradan gelir.
    (Mersin Feyyaz Gö.)

    YanıtlaSil
  43. Süper…👋
    (Mersin Serdar Er.)

    YanıtlaSil
  44. Çok güzel ve anlamlı bir öykü - Teşekkürler
    (Mersin Serdar Er.)

    YanıtlaSil

Yorum Gönder

Bunlara da Bakmak İster misin?

Mutluluğun Resmini Yapabilmek, Nasıl Bir Şey?

Bugün Aziz Nesin (20.12.1915 - 06.07.1995) _ Anmak ve Bay Düdük Kitabından _ Kısa Bir Öykü _ Uçuruma Gidiyoruz

Hayat, Edebiyat, Tarihten 057 Sözler ve Videolar Serisi

Hiç Öpülmedi, Ama Dünyaya Aşkın En Ölümsüz Şarkılarından Birini Armağan Etti _ Consuelo Velazquez

Kuvayi Milliye Destanı ve 30 Ağustos

Kimsenin Çayını İçmeyin Çocuklar

Gün Gelir

Araba Hızlı Giderken Lastik Patlar İse

Sırtım Saraya Dönük Olsun

Dilimize Yerleşmiş 10 İstanbul Deyimi 1